Irani vendos rrugë të reja transporti duke përmendur rrezikun e minave, ndërsa promovon një plan për të vendosur tarifa tranziti jashtë sistemit bankar ndërkombëtar.
Pas armëpushimit dyjavor midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, situata në Ngushticën e Hormuzit mbetet jashtëzakonisht e ndërlikuar.
Forcat e armatosura iraniane kanë lëshuar udhëzime të reja për transportin detar, ndërsa në të njëjtën kohë po hartohet një plan në sfond për të ndryshuar rrënjësisht regjimin e tranzitit duke vendosur tarifa ekonomike. Teherani është një pikë kyçe për hyrjen në Gjirin Persik. Të dhënat e tranzitit tregojnë madhësinë e krizës që i parapriu asaj.
Kpler, e cila zotëron platformën MarineTraffic, regjistroi vetëm 307 kalime anijesh midis 1 marsit dhe fundit të prillit. Një rënie kjo prej 95% në një kalim strategjik përmes të cilit normalisht lëviz 20% e tregut global të naftës dhe gazit natyror të lëngshëm.
Plani për tarifat dhe përdorimi i kriptovalutave!
Përveç kufizimit gjeografik të rrugëve, Teherani po shqyrton vendosjen e “tarifave të tranzitit”. Sipas informacionit, dy skenarë janë në tryezë: vendosja e një tarife të vetme prej 1 deri në 2 milion dollarë për anije, ose ngarkimi i 1 deri në 2 dollarë për fuçi.
Për një çisternë të klasit VLCC, kostoja mund të arrijë në 4 milion dollarë. Irani i përshkruan këto shuma si “kosto sigurie” dhe “tarifa rindërtimi”.
Një aspekt thelbësor i planit, siç raportohet nga Financial Times, është kërkesa e Iranit që tarifat të paguhen ekskluzivisht në kriptovaluta. Përmes kësaj metode, Teherani anashkalon plotësisht sistemin bankar ndërkombëtar SWIFT dhe bëhet të pavarura nga dollari amerikan, duke i bërë transaksionet të drejtpërdrejta dhe të padallueshme nga mekanizmat perëndimorë të kontrollit.
Qëndrimi i Omanit dhe qasja e SHBA-ve!
Dimensioni ligjor dhe diplomatik i çështjes tashmë has pengesa të konsiderueshme. Omani, i cili ndan kontrollin e Ngushticave, hodhi poshtë propozimin iranian për menaxhim të përbashkët të të ardhurave, duke e bërë të qartë se kalimi i lirë nëpër ngushticat ndërkombëtare nuk mund t’i nënshtrohet barrës financiare, sipas Ligjit Ndërkombëtar të Detit.
Për Uashingtonin, Presidenti Donald Trump nuk e përjashtoi kategorikisht mundësinë e tarifave, por e bëri kusht që një pjesë e të ardhurave t’u kthehej Shteteve të Bashkuara për sigurinë që ato ofrojnë.
Kjo qasje e zhvendos diskutimin nga e drejta për lirinë e lundrimit në ndarjen e fitimit, duke shkaktuar shqetësim të fortë midis aleatëve për mundësinë e krijimit të një preçedenti që mund të ndryshojë përfundimisht rregullat e tregtisë globale detare.


