Organizata HALC i kërkon Uashingtonit të përfshijë Ankaranë në regjimin e monitorimit për shkelje sistematike të lirive fetare.
Një fushatë e re dhe e koordinuar presioni ndaj Departamentit të Shtetit të SHBA-ve është nisur nga organizata e fuqishme greko-amerikane HALC (Këshilli i Lidershipit Heleno-Amerikan).
Qëllimi i iniciativës është të ndryshojë qëndrimin e Shteteve të Bashkuara ndaj Turqisë për çështjet që lidhen me lirinë fetare, duke i bërë thirrje diplomacisë amerikane të vendosë kushte të rrepta në bashkëpunimin e saj dypalësh me Ankaranë.
Raporti i USCIRF dhe mbledhja e nënshkrimeve!
Fushata e HALC bazohet në gjetjet e Komisionit kompetent të Shteteve të Bashkuara për Lirinë Fetare Ndërkombëtare (USCIRF). Kërkesa kryesore e diasporës greke është miratimi i menjëhershëm i rekomandimeve të Komisionit dhe, mbi të gjitha, përfshirja e Turqisë në Listën Speciale të Vëzhgimit të Departamentit të Shtetit.
USCIRF, në raportin e saj të fundit vjetor, e rekomandoi përsëri këtë përfshirje, duke përmendur “shkelje sistematike dhe të vazhdueshme serioze të lirisë fetare”.
Për të arritur këtë qëllim, iniciativa HALC shoqërohet nga një fushatë e gjerë publike për mbledhjen e nënshkrimeve. Kërkesa që do t’i dërgohet Departamentit të Shtetit kërkon jo vetëm një qëndrim më të rreptë diplomatik, por edhe që çdo ndihmë e ardhshme ushtarake amerikane për sigurinë ndaj Turqisë të lidhet me angazhime specifike dhe të matshme për të përmirësuar lirinë fetare.
Përmbajtja e raportit: Halki, Shën Sofia dhe deportimet!
Raporti i USCIRF është në thelb një “shuplakë në fytyrë” për politikat e regjimit të Erdoganit. Teksti dokumenton në detaje një sërë shkeljesh, të tilla si kufizimet në njohjen ligjore të vendeve të kultit, ndërhyrja në shprehjen e lirë fetare dhe pengesat e vazhdueshme të vendosura në funksionimin e klerit. Theks i veçantë i vihet dëbimeve të priftërinjve të huaj të krishterë, të cilat kryhen mbi baza pretekstuale.
Në të njëjtën kohë, raporti kritikon mungesën e plotë të progresit në angazhimet e kahershme të Ankarasë, të tilla si rihapja e Shkollës Teologjike të Halkit, e cila është një faktor vendimtar për funksionimin e vazhdueshëm të Patriarkanës Ekumenike.
Në të njëjtën linjë, dokumenti amerikan i referohet instrumentalizimit të monumenteve fetare, duke nxjerrë në pah shndërrimet e Shën Sofisë dhe Manastirit Chora nga muze në xhami, duke i karakterizuar ato si zgjedhje politike me simbolikë të rëndë dhe negative.
Paralajmërime për diplomacinë amerikane!
Organizata HALC i thekson Departamentit të Shtetit se përkeqësimi i shpejtë i situatës në Turqi gjatë dekadës së fundit e bën të domosdoshme ushtrimin e presionit në rritje. Ajo thekson oksimoronin e kësaj situate, duke kujtuar se Turqia mbetet një vend anëtar i NATO-s dhe duhet të përputhet me të drejtën ndërkombëtare.
Së fundmi, organizata greko-amerikane i drejton një paralajmërim të qartë Uashingtonit. Siç argumenton HALC, mbajtja e një qëndrimi të butë diplomatik nga ana e SHBA-ve rrezikon të perceptohet si tolerancë e heshtur nga regjimi i Erdoganit.
Një përgjigje e tillë do të dërgonte një mesazh jashtëzakonisht të rrezikshëm për të gjitha pakicat fetare, jo vetëm brenda territorit turk, por edhe në rajonin më të gjerë, tashmë të destabilizuar, të Lindjes së Mesme, duke përmendur këtu të krishterët e Sirisë.
