Pse Athina po rrezikon gjithçka në përballjen SHBA-Iran mes një aleance që në orët e para?
Një luftë që filloi në Lindjen e Mesme ka thyer prej kohësh kufijtë e saj gjeografikë. Nuk janë më vetëm raketa që shqyejnë qiellin mbi Teheran apo mbi Tel Aviv; është “laku” diplomatik që shtrëngohet rreth Brukselit, Parisit dhe Berlinit.
Donald Trump dhe Benjamin Netanyahu nuk kërkojnë më thjesht një deklaratë zyrtare mbështetjeje. Ata po kërkojnë mjete dhe prezencë aktive militare.
Europa është si një somnambul që papritmas zgjohet në mes të një fushe minash. Presionet janë të tmerrshme dhe Greqia duket se ka marrë tashmë një pozicion, para se të kuptojë edhe madhësinë e kërcënimit, por është një vendim i marrë me çdo risk, pozitiv dhe negativ.
Loja e “vulës ndërkombëtare”!
Për të qenë të sinqertë, ushtarakisht, Uashingtoni nuk ka nevojë për Europën për të rrafshuar Iranin. Ata kanë teknologjinë dhe fuqinë për ta bërë vetë. Atëherë pse këmbëngulin? Përgjigja është legjitimimi. Një operacion vetëm nga SHBA-të dhe Izraeli duket si hakmarrje e njëanshme. Por nëse fregatat dhe avionët europianë qëndrojnë pranë tyre, atëherë kjo quhet një “përgjigje ndërkombëtare ndaj terrorizmit”. Europa është e nevojshme për “të larë” kostot politike dhe për të siguruar tolerancën e shoqërive perëndimore.
Nëse Europa nuk merr pjesë në këtë luftë, direkt dhe indirekt është proregjimit dhe pasojat për të ardhmen do të jenë katastrofale.
Terrori prej 4,000 kilometrash!
Izraeli po luan një kartë shumë të vështirë, frikën. Zbulimi se raketat iraniane goditën bazën Diego Garcia në Oqeanin Indian, duke udhëtuar 4,000 km, është një mesazh për kryeqytetet europiane. “Nëse arrijnë atje, do të arrijnë në Paris, do të arrijnë në Romë”, pëshpërisin izraelitët, duke u përpjekur t’i bindin europianët se “armiku është i përbashkët dhe kërcënimi tani është edhe europian”.
Katër “gjembat” e Europës!
Megjithatë, Europa heziton, sepse rreziku është ekzistencial.
Për fat të keq, ajo mbahet peng nga energjia. Kontrolli i Hormuzit është “frymëmarrja” e ekonomisë europiane. Çdo sekondë tensioni i çon çmimet lart dhe shkatërron buxhetet familjare.
Transporti detar është gjithashtu viktimë e situatës. Pa kalim të lirë, raftet e dyqaneve do të zbrazen, industritë do të heqin çelsat dhe një cunami mbyllje dyqanesh do të pasojë.
Trump po shantazhon Bashkimin Europian! Presidenti amerikan është i qartë: “Nëse do mbrojtje, paguaj”.
Europa ka frikë sqë nëse refuzon, do të mbetet lakuriq, por nëse pranon, do të përfshihet në një luftë që nuk e ka planifikuar kurrë, me pasoja ndoshta.
Presioni shoqëror nga preciziteti dhe frika e luftës mund të shkaktojë kolaps politik në shumë qeveri të BE-së.
Ndërsa Greqia në “shënjestër” të fatit!
Për Greqinë, gjërat janë edhe më të vështira. Athina po përpiqet të ekuilibrohet në një litar të tendosur. Nga njëra anë, qeveria po përpiqet të përmirësojë rolin e Greqisë duke dërguar Patriot, fregata dhe personel. Grekët po shesin “vlerë gjeopolitike”, por çmimi është i rëndë, sepse janë të përfshirë në një vorbull lufte mbi të cilën nuk kanë kontroll, por kanë aleatë. Janë në vijën e parë të shfaqjes, pa pasur fjalë në vendimet që do të përcaktojnë të nesërmen.
Nga njëra anë, Athina po përpiqet “të blejë” prestigj gjeopolitik duke dërguar Patriot, fregata dhe personel në “zemër” të zjarrit, duke shpresuar se kjo mbështetje e verbër për Trump dhe Izraelin do të sigurojë mbrojtjen e saj kundër kërcënimeve të tjera. Megjithatë, çmimi është i tmerrshëm sepse vendi po bëhet shënjestër e drejtpërdrejtë e hakmarrjes, pasi raketat greke tani po qëllojnë raketat iraniane. Në të njëjtën kohë, ndikimi ekonomik do të jetë “sizmik”. Me Greqinë që tashmë ka energji të shtrenjtë, një rritje e re e çmimeve të karburantit për shkak të Hormuzit do të shkatërrojë buxhetet familjare dhe do ta mbytë tregun. Por grekët e kanë marrë vendimin për të qenë në krah të Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit.
Mos dyshoni, që pas kësaj lufte, roli i Greqisë në Europë do të jetë rol lideri me suport maksimal nga SHBA-të dhe padyshim ekonomia do të shikojë zhvillimin e shumëpritur.
Gjithçka po bëhet me rrezik maksimal, por në fund të fundit, për më të mirën duhet të rrezikosh.
