Iraku rifillon eksportet e naftës nga fushat e Kirkukut në portin Cejhan të Turqisë nëpërmjet tubacionit, pasi arriti një marrëveshje me Qeverinë Rajonale të Kurdistanit.
Me problemin e tranzitit të çisternave nëpër Ngushticën e Hormuzit që mbetet për shkak të luftës SHBA-Izrael kundër Iranit, Iraku ka rifilluar eksportet e naftës bruto në portin Cejhan të Turqisë nëpërmjet tubacionit, në një veprim që shihet si një hap vendimtar në zbutjen e ndikimit ekonomik të mungesës së naftës në treg.
Kurdët e Irakut bien dakord të eksportojnë naftë nëpërmjet tubacionit Kirkuk-Cejhan.
U arrit marrëveshje me Qeverinë Rajonale të Kurdistanit, raporton International Media, duke vënë në dukje:
“Rreth 250,000 fuçi në ditë po pompohen në Cejhan“, tha të mërkurën Kompania Shtetërore e Naftës Veriore e Irakut, duke shtuar se mund të rritet “në ditët në vijim” pa dhënë një shifër specifike.
Ministri i Naftës, Hajjan Abdul Ghani, kishte thënë më parë se Iraku mund të pomponte 200,000 deri 250,000 fuçi në ditë nga fushat veriore të naftës në Kirkuk dhe kjo mund të rritet me 200,000 fuçi në ditë nga rajoni i Kurdistanit irakian.
Ky veprim vjen pas ditësh negociatash dhe tensionesh midis Bagdadit dhe KRG-së në Erbil për shkak të mosmarrëveshjeve ekonomike afatgjata.
Rifillimi i eksporteve të naftës shihet si një hap vendimtar nga Iraku për të zbutur ndikimin ekonomik të luftës SHBA-Izrael kundër Iranit, e cila ka ndërprerë rrjedhat e naftës përmes Ngushticës së Hormuzit.
Prodhimi i naftës në Irak ka rënë në rreth 1.4 milion fuçi në ditë, gati një e treta e prodhimit të tij total prej rreth 4.2 milion fuçi në ditë para luftës.
Eksportet, të cilat mesatarisht ishin 3.4 milion fuçi në ditë para luftës, janë ndalur.
Ndërhyrja e SHBA-ve!
Marrëveshja shihet gjithashtu si rezultat i presionit të SHBA-ve për të rritur furnizimet me naftë dhe për të ulur çmimet në rritje të naftës bruto.
Tom Barak, ambasadori i SHBA-ve në Irak, i dërguari i SHBA-ve në Turqi dhe i dërguari i posaçëm në Siri, e përshëndeti marrëveshjen midis Bagdadit dhe Erbilit.
“Falenderime të shumta për Erbilin dhe Bagdadin për punën e tyre në arritjen e një marrëveshjeje në këtë kohë kritike për të rifilluar eksportet e energjisë dhe për të përmirësuar prosperitetin për rajonin”, shkroi Barak në X.
“Guximi juaj, bashkëpunimi i palëkundur dhe angazhimi juaj në rrugën diplomatike kanë qenë vërtet të paçmueshme. SHBA-të mbeten plotësisht të përkushtuara për të mbështetur këto përpjekje gjatë kësaj kohe krize”, shtoi ai.
KRG-ja i kishte kërkuar Bagdadit të hiqte një politikë doganore të vendosur në janar përpara shpimeve të naftës. Sistemi i ri është pjesë e reformave për të vendosur kontrolle më të mëdha mbi importet dhe tarifat dhe në fund të fundit për t’i dhënë fund pastrimit të parave dhe korrupsionit.
Gjithashtu i kërkoi Bagdadit të blinte energjinë elektrike tepricë të gjeneruar në rajon.
Të martën, Bagdadi paralajmëroi KRG-në për veprime ligjore për shkak të refuzimit të saj për të lejuar që nafta të rrjedhë përmes tubacionit të eksportit të Rajonit të Kurdistanit. Ai akuzoi Erbilin për shkelje të kushtetutës irakiane.
“Duke pasur parasysh rrethanat e jashtëzakonshme me të cilat përballet vendi dhe përgjegjësinë që të gjithë ndajmë për të kapërcyer këtë kapitull të vështirë, ne kemi vendosur të lejojmë që nafta të rrjedhë përmes tubacionit të Rajonit të Kurdistanit sa më shpejt të jetë e mundur”, tha Kryeministri Masrur Barzani.
“Paralelisht, diskutimet tona me Bagdadin do të vazhdojnë urgjentisht për të hequr kufizimet mbi importet dhe tregtinë në Rajonin e Kurdistanit.”
Çmimet e naftës bien!
KRG tha gjithashtu javën e kaluar se “milicitë ilegale” i kishin bërë fushat e naftës, gazit dhe energjisë “objektiva të sulmeve të tyre”, duke mbyllur prodhimin dhe duke mos lënë “asnjë naftë të disponueshme për eksport”. Shtoi se Bagdadi nuk kishte marrë “asnjë masë efektive” për të ndaluar sulmet dhe pretendoi se “shumë nga autorët… marrin paga dhe mbështetje nga Bagdadi”.
Bisedimet me Bagdadin do të synojnë gjithashtu “të sigurojnë garanci për kompanitë e naftës dhe gazit në mënyrë që ato të mund të rifillojnë prodhimin në mënyrë të sigurtë”, shtoi Barzani.
Pasi u njoftua marrëveshja, çmimet e naftës ranë, duke ofruar një lehtësim modest për shqetësimet në lidhje me furnizimet në Lindjen e Mesme.
Pasi u rrit me më shumë se 3% të martën, Brent, benchmark për dy të tretat e naftës botërore, po tregtohej 1.38% më poshtë në 101.99 dollarë për fuçi që nga ora 7:07 e mëngjesit sipas kohës së Emirateve të Bashkuara Arabe të mërkurën.
West Texas Intermediate, benchmark që gjurmon naftën bruto amerikane, ra 1.89% në 94.39 dollarë për fuçi.
Roli i Irakut kyç!
Bagdadi po shqyrton gjithashtu mundësi të tjera për dërgimin e naftës në tregun ndërkombëtar.
Ghani tha se vendi i tij ishte në kontakt me Iranin për të lejuar që disa tankerë të kalonin nëpër Ngushticën e Hormuzit dhe gjithashtu po eksploronte rrugë tokësore.
Synon të transportojë 100,000 dhe 200,000 fuçi në ditë përmes Turqisë, Sirisë dhe Jordanisë.
Ai tha se po rinovon gjithashtu tubacionin Kirkuk-Cejhan për të pompuar naftë bruto në portin mesdhetar të Turqisë, duke anashkaluar Tubacionin e Eksportit të Kurdistanit.
Tubacioni Irak-Turqi, një arterie e madhe energjie që lidh fushat e naftës të rajonit të Kurdistanit me Turqinë, ka mbetur kryesisht joaktiv për më shumë se një dekadë për shkak të dëmeve të shkaktuara nga ISIS, si dhe grupeve të tjera të armatosura.
